సౌమ్య రూపం, ప్రయాణించే విగ్రహం
నరసింహుడి గురించిన భాగవత కథనం వధతో ముగియదు. ఆ తర్వాత దేవుడు హిరణ్యకశిపుడి సింహాసనంపై ఎంత ఉగ్ర రూపంలో కూర్చుంటాడంటే, బ్రహ్మ, రుద్రుడు, దేవతలు దూరంగానే ఉంటారు. ఆయన్ను శాంతపరచడానికి ఆయన దేవేరి శ్రీదేవిని పంపుతారు; ఆమె కూడా ఆ రూపానికి భయపడి దగ్గరకు వెళ్ళదు (7.9.1–2). చివరికి బాలుడు ప్రహ్లాదుడే దగ్గరకు వెళతాడు.
ఎగువ అహోబిలం ఆలయానికి సుమారు 2 కి.మీ. పైన వేదాద్రి కొండపై ఉన్న మాలోల గుడి ఆ కథకు మరో వైపును చూపిస్తుంది. అహోబిల మఠం మాలోలుడిని లక్ష్మితో కూడిన నరసింహుడి సౌమ్య — శాంత — రూపంగా వర్ణిస్తుంది. డెక్కన్ క్రానికల్ (2018) విగ్రహాన్ని వర్ణిస్తుంది: నాలుగు చేతులు, ఎడమ కాలు ముడిచి, కుడి కాలు కిందికి వేలాడుతూ, ముడిచిన కాలిపై మహాలక్ష్మి కూర్చుని. ఔట్లుక్ ట్రావెలర్ (2017) ఇదే భంగిమను ఆయన మోకాలిపై లక్ష్మిగా వర్ణిస్తుంది. డెక్కన్ క్రానికల్ ఈ ప్రదేశానికి మార్కండ లక్ష్మీ క్షేత్రం అనే మరో పేరు ఇస్తూ, ఇక్కడ ప్రార్థిస్తే సంపద కలుగుతుందనే నమ్మకాన్ని నమోదు చేస్తుంది.
గుడి ప్రాముఖ్యం కొండను దాటి వెళుతుంది. సుమారు 600 ఏళ్ళ క్రితం కిడాంబి శ్రీనివాసాచార్యులుగా జన్మించిన శ్రీమద్ ఆదివణ్ శఠకోపన్ అహోబిలంలో స్థాపించిన అహోబిల మఠం, మాలోలుడి ఉత్సవ విగ్రహాన్ని తన అధిష్ఠాన దైవంగా భావిస్తుంది. ఆ విగ్రహం మఠపు జీయర్ పర్యటనల్లో ఆయనతో పాటు ప్రయాణిస్తుంది; కాబట్టి పీఠాధిపతి ఎక్కడ మకాం చేస్తే అక్కడ మాలోలుడికి పూజ జరుగుతుంది. అడ్లూరి మఠాన్ని 15వ శతాబ్దం నాటిదిగా చెబుతూ, అహోబిలంలో నరసింహ ఆరాధనను శ్రీవైష్ణవంతో ముడిపెట్టిన ఘనతను దాని పీఠాధిపతులకు ఇస్తారు.
అందుకే ఈ పేరు కొండను దాటి ఎంతో దూరం చేరుతుంది. వేదాద్రి ఎప్పుడూ ఎక్కని యాత్రికులకు కూడా మాలోలుడు తెలుసు; ఎందుకంటే ఈ గుడి పేరు గల ఉత్సవ విగ్రహం మఠపు జీయర్తో పాటు ప్రయాణిస్తుంది.
ఈ కథనం ఎక్కడి నుండి వచ్చింది
- పురాణం: Bhagavata Purana, Skandha 7, Adhyaya 9, vv. 1–2 (tr. on wisdomlib.org) wisdomlib.org
- ఆలయ నిర్వహణ: Sri Ahobila Math, "Visit Ahobilam" (pilgrim guide: shrines, routes, guest house, festivals) ahobilamutt.org · 2026-10-09న చూశాం
- ఆలయ నిర్వహణ: Sri Ahobila Math, home page (founding of the matam at Ahobilam by Srimad Athivan Satakopan) ahobilamutt.org · 2026-10-09న చూశాం
- పత్రికలు: Deccan Chronicle, "Ahobilam: A journey into spirituality", R. Sandeep Kumar, 9 September 2018 deccanchronicle.com · 2026-10-09న చూశాం
- పత్రికలు: Outlook Traveller, "Ahobilam: Realm of the Man-Lion", Benny Joshua, 7 June 2017 outlookindia.com · 2026-10-09న చూశాం
- పండితుల పరిశోధన: Sucharita Adluri, "Viewing Telugu Inscriptions at Ahobila", South Asian Studies 35:2, Taylor & Francis, 2019, pp. 168–180 (doi:10.1080/02666030.2019.1641968) engagedscholarship.csuohio.edu